https://airyanematlas.github.io/fa/تاریخ، زبان و نقشهٔ هندواروپایی و ایرانی. منبع روی هر گرافیک.fahttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-6/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-6/Sat, 07 Nov 2026 07:00:00 -0700نمایهٔ شاه: خسرو یکم انوشیروان (۵۳۱–۵۷۹). پیمایش زمین و مالیات ثابت، سواران مزدبگیر، چهار سپهبد و دربار گشوده به روی دانشمندان. گندی‌شاپور در زمان او شکوفا شد. #انوشیروان #ساسانیان #گندی_شاپورhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-5/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-5/Fri, 06 Nov 2026 07:00:00 -0700شاپور یکم پیروزی‌هایش را می‌نویسد. کتیبهٔ سه‌زبانهٔ او بر کعبهٔ زرتشت در نقش رستم، به پارسی میانه، پارتی و یونانی، از امپراتوران گوردیان سوم، فیلیپ عرب و والرین نام می‌برد. #شاپور_یکم #ساسانیان #نقش_رستمhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-4/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-4/Thu, 05 Nov 2026 07:00:00 -0700اشکانیان، دروازه‌بان جادهٔ ابریشم. مهرداد دوم (۱۲۱–۹۱ پ.م) راه چین را گشود و نزدیک ۱۰۶ پ.م سفیری اشکانی به دربار هان رسید. نام چینی «آن‌شی» از نام خاندان، اَرشَک، می‌آید. #اشکانیان #جاده_ابریشم #تاریخ_ایرانhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-3/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-3/Wed, 04 Nov 2026 07:00:00 -0700خواندن لشکرکشی خشایارشا از روی منابع. آیسخولوس در ۴۷۲ پ.م ناوگان را ۱۰۰۰ کشتی و ۲۰۷ تندرو می‌شمارد و هرودوت ۱۲۰۷ کشتی جنگی. ۱۰۰۰ + ۲۰۷ = ۱۲۰۷: دو گواه یونانی، یک مجموع. #خشایارشا #سالامیس #هرودوتhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d18-who-ruled-the-steppe-scythian-family-trees/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d18-who-ruled-the-steppe-scythian-family-trees/Wed, 04 Nov 2026 07:00:00 -0700دی‌ان‌ای ۸۵ سکایی (۹۰۰ تا ۲۰۰ پ.م.) نشان می‌دهد گورهای نخبگان با خانواده به هم پیوسته بودند: نخبگان حدود ۱۱ برابر بیشتر با یکدیگر خویشاوند بودند و نزدیک به نیمی‌شان زن بودند. قدرت در استپ دستِ چه کسی بود؟ #سکاها #دی‌ان‌ای_باستانhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-2/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-2/Tue, 03 Nov 2026 07:00:00 -0700بیست استان، یک شاهنشاهی. داریوش یکم به جهان هخامنشی فرمانداران ساتراپ، باج معین و سکهٔ زرین داریک داد. هرودوت بیست ناحیهٔ مالیاتی را برمی‌شمارد: از ۴۰۰ تالان سیم ایونیا تا ۳۶۰ تالان خاک زر هند. #هخامنشی #ساتراپی #تاریخ_ایرانhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d17-siraf-the-port-that-linked-persia-to-the-world/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d17-siraf-the-port-that-linked-persia-to-the-world/Tue, 03 Nov 2026 07:00:00 -0700سیراف، در ساحلِ خلیج فارس در استان بوشهر، بندرِ داد‌وستد با شرقِ آفریقا، هند و چین در روزگارِ ساسانی و سده‌های نخستِ اسلامی بود. از ۲۰۰۷ در فهرستِ موقتِ یونسکو است؛ الموت در ژوئیهٔ ۲۰۲۶ ثبت شد. #سیراف #خلیج_فارسhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-1/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w4-1/Mon, 02 Nov 2026 07:00:00 -0700روایتِ خودِ شاه. در بیستون داریوش یکم به سه زبان می‌گوید چگونه تاج را به دست آورد: نوزده نبرد و دستگیری نُه شاه در یک سال. هنری رالینسون آن را رونویسی کرد و این متن به رمزگشایی خط میخی یاری رساند. #بیستون #هخامنشی #تاریخ_ایرانhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d16-bazeh-hur-last-image-of-the-last-king/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d16-bazeh-hur-last-image-of-the-last-king/Mon, 02 Nov 2026 07:00:00 -0700پیکرهٔ گچ‌بری در بازه‌هور، نزدیکِ مشهد، شاید یزدگرد سوم، واپسین شاهِ ساسانی، را نشان دهد. فقط پای چهار پیکر مانده و نامِ شاه پیشنهاد است. چهار جفت پا چه می‌گویند؟ #ساسانی #باستان‌شناسی #ایرانhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-7/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-7/Sun, 01 Nov 2026 07:00:00 -0700پنج کتاب از جهان ایرانی، از ۹۶۴ تا ۱۲۷۳ میلادی: صورالکواکب صوفی، شاهنامهٔ فردوسی، قانون ابن‌سینا، گلستان سعدی و مثنوی مولوی. اخترشناسی، حماسه، پزشکی و شعر در ۳۰۹ سال. #ادبیات_فارسی #جهان_ایرانیhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-7/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-7/Sun, 01 Nov 2026 07:00:00 -0700روابط خارجی ایران، ۱۳۰۴ تا ۱۳۵۷، در سه مسیر: همسایگان، پیمان‌ها و قدرت‌های بزرگ. کدام رابطه بیشتر بر این دوران اثر گذاشت؟ #ایران #سیاست_خارجی #دوران_پهلویhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d15-abanegan-feast-of-the-waters/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d15-abanegan-feast-of-the-waters/Sun, 01 Nov 2026 07:00:00 -0700Abanegan, the Feast of the Waters, falls when the day Aban meets the month Aban, both named for the Waters. Zoroastrians gather at streams, lakes and the sea to honour the Waters and Ardvi Sura Anahita. Which water festival does your culture keep? #Abanegan #Zoroastrianhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-6/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-6/Sat, 31 Oct 2026 07:00:00 -0700دیدار از تخت جمشید، ایستگاه به ایستگاه. دروازهٔ ملل، آپادانا، کاخ داریوش، خزانه و تالار صدستون بر تخت‌گاهی به ابعاد ۴۵۰ در ۳۰۰ متر. داریوش آن را در ۵۱۸ پیش از میلاد بنیاد نهاد؛ از ۷۲ ستون آپادانا ۱۳ ستون برجاست. #تخت_جمشید #هخامنشیhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-6/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-6/Sat, 31 Oct 2026 07:00:00 -0700دوازده نقطهٔ عطف فرهنگی، ۱۳۰۹ تا ۱۳۵۶: قانون میراث، دانشگاه، موزهٔ ملی، رادیو، تلویزیون، جشن هنر شیراز و بیشتر. کدام را دوست دارید در یک رشته‌توییت کامل ببینید؟ #ایران #فرهنگ #دوران_پهلویhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-5/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-5/Fri, 30 Oct 2026 07:00:00 -0700قنات، آب بی‌پمپ. مادرچاه به لایهٔ آبدار می‌رسد، کاریزی تقریباً افقی آب را با ثقل می‌برد، میله‌ها خاک را بیرون و هوا را به درون می‌آورند و مظهر آب را به کشتزارها می‌رساند. یونسکو در ۲۰۱۶ یازده قنات را با هم ثبت کرد. #قنات #میراث_جهانیhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-5/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-5/Fri, 30 Oct 2026 07:00:00 -0700سهم آموزش از هزینه‌های دولت از ۴ درصد در ۱۳۰۵ به ۱۴٫۱ درصد در ۱۳۵۵ رسید. دانشگاه تهران در ۱۳۱۳ با ۱٬۰۴۳ دانشجو گشایش یافت و در ۱۳۵۲ شمار دانشجویان از ۱۱۵ هزار فراتر رفت. کدام رقم شما را شگفت‌زده کرد؟ #ایران #آموزش #دوران_پهلویhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-4/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-4/Thu, 29 Oct 2026 07:00:00 -0700درون استوانهٔ کورش. بشکه‌ای از گل پخته به درازای ۲۲ سانتی‌متر که در ۱۸۷۹ در بابل یافت شد، با ۴۵ سطر خط میخی بابلی. از ورود بی‌جنگ کورش به بابل در ۵۳۹ پیش از میلاد و بازسازی معبدها و آیین‌ها می‌گوید. نسخه‌ای از آن در مقر سازمان ملل در نیویورک است. #استوانه_کورش #کورشhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-4/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-4/Thu, 29 Oct 2026 07:00:00 -0700راه‌آهن سراسری ایران: ۱٬۳۹۴ کیلومتر از خلیج فارس تا دریای خزر، ساخته‌شده در ۱۳۰۶ تا ۱۳۱۷ و تأمین‌شده با مالیات بر چای و قند. شما با آن سفر کرده‌اید؟ #ایران #راه_آهن #دوران_پهلویhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-3/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-3/Wed, 28 Oct 2026 07:00:00 -0700جادهٔ شاهی: ۱۱۱ ایستگاه از سارد تا شوش. هرودوت ۱۱۱ ایستگاه، حدود ۲۵۰۰ کیلومتر و ۹۰ روز پیاده‌روی را می‌شمارد. فهرست ایستگاه‌های او در شش سرزمین ۲۴۷۴ کیلومتر می‌شود. دربارهٔ پیک‌های شاهی نوشت: «هیچ موجود فانی راهی را تندتر از اینان نمی‌پیماید.» #هخامنشی #جاده_شاهیhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-3/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-3/Wed, 28 Oct 2026 07:00:00 -0700از ۱۳۴۲ تا ۱۳۵۶ تولید ناخالص داخلی واقعی ایران سالانه حدود ۱۰٫۵ درصد رشد کرد. درآمد سرانه به قیمت جاری از ۱۷۰ به ۲٬۰۶۰ دلار رسید و خودرو، تلویزیون و شهرنشینی به‌سرعت گسترش یافت. کدام رقم بیشتر جلب توجه می‌کند؟ #ایران #اقتصاد #دوران_پهلویhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d14-ulugh-beg-astronomer-king/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d14-ulugh-beg-astronomer-king/Wed, 28 Oct 2026 07:00:00 -0700الغ‌بیگ، شاهِ ستاره‌شناسِ سمرقند (زادهٔ ۲۲ مارس ۱۳۹۴، کشته‌شده در ۲۷ اکتبر ۱۴۴۹). رصدخانهٔ او که در ۱۴۲۰ بنیاد شد، سدس فخری را داشت: کمانی به شعاع حدود ۴۰ متر در شیاری به پهنای نیم متر. زیج سلطانی او به فارسی ۱۰۱۸ ستاره را فهرست می‌کند و توماس هاید آن را در ۱۶۶۵ در آکسفورد، به فارسی و لاتین، چاپ کرد. #الغ_بیگ #سمرقند #تیموریان #ستاره_شناسیhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-2/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-2/Tue, 27 Oct 2026 07:00:00 -0700سواران ایرانی‌زبان در بریتانیای رومی. پس از شکست یاژیگ‌ها ۸۰۰۰ سوار سرمتی گرفته شد و ۵۵۰۰ تن به بریتانیا رفتند (کاسیوس دیو). رد آن‌ها از دشت دانوب و تیسا تا ریبچستر، حدود ۱۸۰۰ کیلومتر، کشیده می‌شود و زبانشان امروز در قفقاز به نام اوستی زنده است. #سرمتی #بریتانیای_رومیhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-2/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-2/Tue, 27 Oct 2026 07:00:00 -0700چهل کابینه در ۵۴ سال، از فروغی در ۱۳۰۴ تا بختیار در ۱۳۵۷. همهٔ نخست‌وزیران به ترتیب، با مدت خدمت هر کدام. دوست دارید دربارهٔ کدام‌یک بیشتر بنویسیم؟ #ایران #دوران_پهلوی #سیاستhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-1/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w3-1/Mon, 26 Oct 2026 07:00:00 -0700یک زبان، سه زندگی. شش واژهٔ روزمره (شب، سنگ، زر، اسب، سرزمین، شاه) از فارسی باستان تا پهلوی ساسانی و فارسی امروز. پنج واژه در پهلوی و امروز یک ریخت دارند. حتی «شاهِ شاهان» ماند: Xšāyaθiya Xšāyaθiyānām ← Šāhān šāh ← شاهنشاه. #زبان_فارسی #هندواروپاییhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-1/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w2-1/Mon, 26 Oct 2026 07:00:00 -0700دو شاه، یک سلسله، پنجاه‌وسه سال: ۱۶ سال رضاشاه و ۳۷ سال محمدرضاشاه. نقاط عطف هر دوره روی یک خط زمانی. به نظر شما مهم‌ترین لحظهٔ این خط زمانی کدام است؟ #ایران #دوران_پهلوی #تاریخhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d13-mohammad-reza-shah-birthday/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d13-mohammad-reza-shah-birthday/Mon, 26 Oct 2026 07:00:00 -0700محمدرضا شاه پهلوی، زادهٔ ۴ آبان ۱۲۹۸ در تهران، از ۱۳۲۰ تا ۱۳۵۷ شاهنشاه ایران بود. در چهل‌وهشتمین زادروز خود، ۴ آبان ۱۳۴۶، در کاخ گلستان تاج‌گذاری کرد و فرح در کنار او تاج گرفت. زندگی در شش لحظه، ۱۰۷ سال پس از زادروز. عکس‌ها: پرتره تاج‌گذاری ۱۳۴۶، عکاس ناشناس، کتابخانه ملی ایران، از ویکی‌مدیا کامنز (مالکیت عمومی). سفر رسمی به هلند، ۳۰ اردیبهشت ۱۳۳۸: هری پوت / آنفو، آرشیو ملی هلند (CC0). هلسینکی، خرداد ۱۳۴۹: مارکو لپولا، سازمان میراث فنلاند (CC BY 4.0). با خانواده کارتر، واشینگتن، ۲۴ آبان ۱۳۵۶: دفتر عکاسی کاخ سفید / آرشیو ملی آمریکا (مالکیت عمومی). با پرزیدنت نیکسون، واشینگتن، ۲۹ مهر ۱۳۴۸: رابرت ناودسن، دفتر عکاسی کاخ سفید / آرشیو ملی آمریکا (مالکیت عمومی).https://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-7/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-7/Sun, 25 Oct 2026 07:00:00 -0700ایران ۲۹ اثر میراث جهانی یونسکو دارد. اگر بر پایهٔ زمان آغازشان لایه‌لایه بچینیم، از ۲۳ اثر تاریخ‌پذیر، ۱۴ اثر پیش از اسلام آغاز شده‌اند، از شوش (اواخر هزارهٔ پنجم پ.م.) تا تخت جمشید. فقط دو اثر نوین‌اند. شش اثر دیگر طبیعی یا لایه‌لایه‌اند، مثل دشت لوت و قنات.https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-8/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-8/Sun, 25 Oct 2026 07:00:00 -0700نردبان درجه‌های ارتش، نیروی هوایی و نیروی دریایی شاهنشاهی: از ارتشبد تا سرباز در ارتش و نیروی هوایی، و از دریابد به پایین در نیروی دریایی، که عنوان‌هایش همه با «دریا» آغاز می‌شود. کدام عنوان درجه را در گام بعد توضیح دهیم؟ #ایران #نظامیhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d12-khusro-ii-bust-taq-e-bostan/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d12-khusro-ii-bust-taq-e-bostan/Sun, 25 Oct 2026 07:00:00 -0700مجسمهٔ خسرو دوم در طاق‌بستان، از معدود پیکره‌های مستقلِ بازمانده از ساسانیان، به چشمه افتاد. مسعر بن مهلهل (سدهٔ ۱۰ میلادی)، کر پورتر (۱۸۱۸)، فلاندن (۱۸۴۰) و هرتسفلد آن را ثبت کردند. اکنون در سنگ‌موزه است و پژوهشگران برپاکردن دوبارهٔ آن را پیشنهاد می‌کنند. #ایران #ساسانیhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-6/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-6/Sat, 24 Oct 2026 07:00:00 -0700یک پیام، سه زبان. داریوش بیستون را به فارسی باستان (۴۱۴ سطر)، عیلامی (۲۶۰) و بابلی (۱۱۲) کند. رالینسن با بالا رفتن از صخره رونویسش کرد (۱۸۳۵ تا ۱۸۴۷). چون فارسی باستان زودتر خوانده شد، کلید خط میخی عیلامی و بابلی شد. اثر جهانی یونسکو از ۲۰۰۶.https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-7/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-7/Sat, 24 Oct 2026 07:00:00 -0700سهم زنان از دانشجویان ایران تا ۱۳۵۵ به ۲۸٪ رسید، در برابر ۸٪ در ۱۳۲۵-۲۶. زنان در ۱۳۱۵ وارد دانشگاه تهران شدند، در ۱۳۴۱ حق رأی گرفتند و در ۱۳۴۸ به سپاه دانش پیوستند. کدام نقطهٔ عطف را در گام بعد بررسی کنیم؟ #ایران #زنان #دوران_پهلویhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d11-qareh-tepe-before-the-medes/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d11-qareh-tepe-before-the-medes/Sat, 24 Oct 2026 07:00:00 -0700زندگی پیش از ماد: پژوهش پنج‌سالهٔ ایران و لهستان در قره‌تپهٔ دشت قزوین (حدود ۱۱۰۰ تا ۷۵۰ پیش از میلاد) از جامعه‌ای عمدتاً یکجانشین از کشاورزان و دامداران خبر می‌دهد، نه بیشتر کوچ‌نشین. حدود ۸۰ درصد از ۶۰ نفرِ آزمایش‌شده در همین دشت بزرگ شده‌اند. #ایران #باستان‌شناسی #عصر_آهنhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-5/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-5/Fri, 23 Oct 2026 07:00:00 -0700«س» سانسکریت همان «ه» فارسی است. سپتَ/هفت، سَهَسرَ/هزار، سوم/هوم، اسوره/اهورا، سیندهو/هندو، سَم/هم، ماسَ/ماه، سوَر/خور. یک قاعدهٔ منظم. برای همین رود سیندهو برای ایرانیان «هندو» شد و از راه یونانی «ایندیا».https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-6/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-6/Fri, 23 Oct 2026 07:00:00 -0700ارتش از ۱۲۵٬۰۰۰ سرباز در ۱۳۲۰ به حدود ۲۲۰٬۰۰۰ در ۱۳۵۷ رسید، ۸۰ فروند اف-۱۴ تامکت در ۱۳۵۳ سفارش داده شد، و ۴۰۰ جنگندهٔ دیگر در ۱۳۵۵ سفارش داده شد. شما از منابع معتبرتان چه چیزی می‌افزودید؟ #ایران #نظامی #دوران_پهلویhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-4/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-4/Thu, 22 Oct 2026 07:00:00 -0700هر ماه ایرانی نام یک ایزد است. فروردین: فروهرها. اردیبهشت: اشه. خرداد: رسایی. تیر: تیشتر (ستارهٔ شعرا). مرداد: بی‌مرگی. شهریور: شهریاری. مهر: میترا. آبان: آب‌ها. آذر: آتش. دی: دادار. بهمن: وهومنه. اسفند: سپندارمذ، زمین.https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-5/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-5/Thu, 22 Oct 2026 07:00:00 -0700انقلاب سفید با شش اصل آغاز شد، از اصلاحات ارضی تا رأی زنان. اصلاحات ارضی حدود ۲٫۵ میلیون خانوار را دربر گرفت و سپاه دانش ۲۰۰٬۵۹۱ سرباز معلم را به روستاها فرستاد. کدام بخش را در گام بعد بررسی کنیم؟ #ایران #انقلاب_سفیدhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d10-jiroft-halil-rud/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d10-jiroft-halil-rud/Thu, 22 Oct 2026 07:00:00 -0700جیرفت و هلیل‌رود: تمدن عصر مفرغ در جنوب‌خاوری ایران. دو تپهٔ کنارصندل، بیش از ۱۵۰ اثر مهر و ظرف‌های کلریتی کنده‌کاری‌شده در کاوش‌های یوسف مجیدزاده آشکار شد. به یاد او. #ایران #باستان‌شناسی #جیرفتhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-3/https://airyanematlas.github.io/fa/p/w2-3/Wed, 21 Oct 2026 07:00:00 -0700امپراتوری‌های ایران چقدر بزرگ بودند؟ طول پرچم = بیشینهٔ مساحت؛ پهنا = سال‌های قدرت. هخامنشیان حدود ۵٫۵ میلیون کیلومتر مربع (۳٫۳ برابر ایران امروز)، تیموریان ۴٫۴، سلجوقیان ۳٫۹. اشکانیان طولانی‌ترین دوام (حدود ۴۷۰ سال) را داشتند اما اوجشان کوچک‌تر بود. هر پرچم یک اوج است.https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-4/https://airyanematlas.github.io/fa/p/ph-w1-4/Wed, 21 Oct 2026 07:00:00 -0700ایران در سرشماری ۱۳۳۵ حدود ۱۸٫۹۵ میلیون نفر را شمرد، در ۱۳۴۵ حدود ۲۵٫۷۹ میلیون و در ۱۳۵۵ حدود ۳۳٫۷۱ میلیون؛ و سهم شهرنشینان از ۳۱٪ به ۴۷٪ رسید. میانهٔ سنی در ۱۳۵۵ حدود ۱۶٫۵ سال بود. چه چیز دیگری را دوست دارید بشماریم؟ #ایران #جمعیت #دوران_پهلویhttps://airyanematlas.github.io/fa/p/d09-persian-day-names/https://airyanematlas.github.io/fa/p/d09-persian-day-names/Wed, 21 Oct 2026 07:00:00 -0700هر روز از ماه زرتشتی نامی داشت: سی روز، سی نام ایزدی، از اورمزد در روز یکم تا انیران در روز سی‌ام. وقتی نام روز با نام ماه یکی می‌شد، جشنی برپا بود: مهرگان در ۱۶ مهر و تیرگان در ۱۳ تیر. #ایران #تاریخ #فرهنگ